Zuinig zijn op spaarders

Het is al even dat ik op dit onderwerp broed, en afgelopen week dit zich in dit voorstel een reden voor om er eens iets over te schrijven: VVD wil pensioensparen flink beperken.

Ik vraag mij af of dat wel zo slim is. In mijn ogen riekt dit naar ‘penny wise, pound foolish’. De Nederlandse overheid heeft over de jaren heel wat, vaak fiscale, faciliteiten opgetuigd om sparen te bevorderen (pensioensparen, spaarloon, levensloopsparen). De economie is immers gebaat bij een bepaald spaargedrag om de kapitaalvoorraad (‘gebouwen en machines’) uit te kunnen breiden. Daarmee zijn we in de toekomst ook verzekerd van een goed gesmeerde boterham.

Door de vergrijzing zullen pensioenfondsen op dit moment uit zichzelf, ceteris paribus, moeten krimpen. Immers, de uitstroom wordt groter, want door de vergrijzing stijgt het aantal gepensioneerden. Daarnaast krimpt de instroom door een daling van het aantal pensioenopbouwers. Dit komt door minder geboortes en het langer doorleren (wat ook voordelen heeft). Ook worden er nu maatregelen genomen waardoor de pensioenperiode korter zou moeten worden, en dat geeft ook een prikkel om minder te sparen.

Wat zou het gevolg zijn als mensen minder gaan sparen (voor hun pensioen)? Als we alleen al de bestaande kapitaalvoorraad (en beoogde groei) op peil willen houden dan zal de rente omhoog moeten. Het lijkt er niet op dat de huidige economie daar op zit te wachten.

Voor geïnteresseerden wil ik wijzen op de The Savers-Spenders Theory of Fiscal Policy van N. Gregory Mankiw. Propositie 5 is in het bijzonder interessant: “The optimal steady-state capital tax from spenders’ standpoint is zero.” Vertaald naar mijn uiteenzetting hierboven: sparen is maatschappelijk van groot belang en er moeten zo min mogelijk beletselen opgeworpen worden om dit te doen, óók in het belang van degenen die zelf niet sparen.

Het beperken van de pensioenopbouw is een fiscale truc om de staatsfinanciën op de korte termijn van lucht te voorzien. Ik voorzie echter ook als hier te lichtzinnig mee omgesprongen wordt dat de rente in Nederland gaat stijgen en toekomstige geraamde economische groei onder druk komt te staan. Als dat gebeurt lever je wat je nu verdient door pensioensparen te beperken later weer in door een lager belastbaar nationaal inkomen.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s